−3 - كەزەكتى ”ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جول“ حالىقارالىق سەلبەستىك جوعارى دارەجەلىلەر تالقى مىنبەرى وزەكتى رايونعا جاڭا وراي اكەلدى (4)

انار بۇلت \ شينجياڭ گازەتىنىڭ ءتىلشىسى ۋاڭ يۇڭفي

　　3 - كەزەكتى ”ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جول“ حالىقارالىق سەلبەستىك جوعارى دارەجەلىلەر تالقى مىنبەرىندە بىرگە قۇراتىن ەلدەر ”ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جولدى“ جوعارى ساپالى بىرگە قۇرىپ، بىرگە دامۋدى، گۇلدەنۋدى قول ۇستاسا جۇزەگە اسىرۋداعى كۇشتى تىلەكتەرىن ءبىلدىردى.

　　”ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جول“ وزەكتى رايونى رەتىندە، شينجياڭنىڭ فينانس كاسىبى دە سىرتقا ەسىك اشۋدى كەڭەيتۋ جانە ”ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جولدى“ بىرگە قۇرۋ بارىسىندا جاڭا دامۋ ورايىن قارسى الاتىن بولادى.

قۇرىلىمداردى شوعىرلانۋعا باۋراپ، كاپيتالدىڭ بيىك بەلەسىن سومدادى

　　”فينانستىق قيمىل ەكونوميكالىق قيمىلدىڭ قاجەتىنەن تۋىندايدى، بۇل ءبىزدىڭ فينانستى باقىلايتىن نەگىزگى لوگيكامىز“، - دەدى شينجياڭ قازىنا - ەكونوميكا داشۋەسى فينانس شۋەيۋانىنىڭ بۇرىنعى دوتسەنتى سۋ نيڭ.

　　3 - كەزەكتى ”ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جول“ حالىقارالىق سەلبەستىك جوعارى دارەجەلىلەر تالقى مىنبەرىندە جۇڭگونىڭ ”ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جولدى“ جوعارى ساپالى بىرگە قۇرۋدى قولدايتىن 8 ءتۇرلى ارەكەتى العا قويىلدى، مۇندا ءارى ناقتى نىسانا، ءارى ماڭىزدى سەلبەستىك باستاماسى جانە تۇزىمدىك ورنالاستىرۋ بار بولىپ، گۇلدەنۋ، دامۋ بولاشاعىن بىرگە اشۋعا سەنىم جانە كۇش ۇستەدى.

　　”شينجياڭنىڭ ايرىقشا وڭىرلىك ورىن باسىمدىعى مەن بايلىق باسىمدىعى بار، بۇل، ءسوزسىز، شينجياڭنىڭ ەكونوميكاسىنىڭ دامۋ ومىرشەڭدىك كۇشىن قاۋلاتادى. باتىسقا ەسىك اشۋدىڭ جوعارى ساپالى دامۋعا قاراي ۇزدىكسىز قادام تاستاۋىنا ىلەسە، الداعى جەردە ءتىپتى دە كوپ فينانس قۇرىلىمدارىن شينجياڭعا توپتالۋعا جەتەكتەيتىندىگى ءشۇباسىز“، - دەدى سۋ نيڭ.

　　تاياۋ جىلداردان بەرى شينجياڭنىڭ جەرگىلىكتى فينانس قۇرىلىمدارى قارىشتاپ دامۋدان سىرت، اكتسيا، قامسىزداندىرۋ، بانكە سياقتى مەملەكەت سيپاتتى فينانس قۇرىلىمدارى دا ىركەس - تىركەس شينجياڭعا ىرگە تەپتى. پاكيستان حابي بانكەسى سياقتى شەتەلدىڭ كەيبىر فينانس قۇرىلىمدارى ۇرىمجىدەن بولىمشە بانكە قۇردى.

　　ساندى مالىمەتتەردە كورسەتىلۋىنشە، 6 - ايدىڭ سوڭىنا دەيىن قاراستى وڭىردەگى بانكە قۇرىلىمدارى مەن قامسىزداندىرۋ قۇرىلىمدارىنىڭ سانى 2013 - جىلدىڭ سوڭىنداعىدان جەكە - جەكە ％95. 4، ％47. 18 ارتىپ، كوپ دەڭگەيلى، كەڭ قامتىمدى، يقۋاتتارى ارقىلى ءبىرىن - ءبىرى تولىقتايتىن فينانستىق ۇيىمدىق جۇيە قالىپتاستىردى.

　　”ينتەرنەت ءداۋىرى بولعانىمەن، الايدا فينانستىق قارجى قوسۋ ءالى دە جۇمىس باسىنا بارىپ ىشكەرىلەي تەكسەرۋ جۇرگىزۋدى قاجەت ەتەدى، سوندا عانا نىسانداردىڭ ناقتى جاعدايىن ونان ارى ءتۇسىنىپ، حاۋىپ - قاتەردى مەڭگەرۋگە بولادى. ال فينانستىق باسقارۋ - مەڭگەرۋ − فينانس قۇرىلىمدارىنىڭ جانى. شينجياڭنىڭ ەكونوميكالىق قيمىلدارىنىڭ كۇن سايىن تەبىندى بولۋىنا ىلەسە، بۇل اناعۇرلىم كوپ فينانس قۇرىلىمدارىنىڭ شينجياڭعا ىرگە تەبەتىندىگىنەن دەرەك بەرەدى“، - دەدى سۋ نيڭ.

ونىمدەردە جاڭالىق اشۋدى ىلگەرىلەتىپ، ەكونوميكا - ساۋدا بارىس - كەلىسىن جەدەلدەتتى

　　10 - ايدىڭ 23 - كۇنى جۇڭگو حالىق مال - مۇلىك قامسىزداندىرۋ شەكتى جارنا سەرىكتەستىگىنىڭ ءۇرىمجى قالاسى بولىمشە سەرىكتەستىگىندە شينجياڭ فۋفىڭ بيو عىلىم - تەحنيكا شەكتى سەرىكتەستىگى شەتەلدەگى كورمە - ءماجىلىس پاتەنت داۋ - شارى زاڭدىق اقى قامسىزداندىرۋىنا قاتىناستى، بۇل شينجياڭنىڭ شەتەلدەگى تۇڭعىش ءبىلىم مەنشىك ۇقىعى قامسىزداندىرۋى.

　　وسى قامسىزداندىرۋ تۇرىنە قاتىناسقاننان كەيىن، فۋفىڭ بيو عىلىم - تەحنيكا شەكتى سەرىكتەستىگى شەتەلدە كاسىپتىك كورمە - ماجىلىسكە قاتىناسقاندا، پاتەنت داۋ - شارىنا جولىققاندا ءارى زاڭدىق جولعا سۇيەنىپ شەشكەندە، قامسىزداندىرۋ تولەمى ارقىلى پاتەنت داۋ - شارى سەبەپتى جۇمسالعان ادۆوكات اقىسى، ارىز - شاعىم اقىسى سياقتى زاڭدىق قاراجاتتىڭ تولەمىن الۋىنا بولادى.

　　حالىقارالىق فينانس ونىمدەرىنىڭ كۇن سايىن كوبەيۋى − ”ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جولدى“ جوعارى ساپالى بىرگە قۇرۋ جاعدايىندا، شينجياڭنىڭ فينانس كاسىبىن دامىتۋىنىڭ تابيعي بەتالىسى. مەملەكەتتىڭ جوعارى دەڭگەيلى اقىل - پاراسات قويماسىنىڭ بەلدى وقىمىستىسى حۋ جىڭيۋان ايتقانداي، ”ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جول“ باستاماسى بىرگە قۇراتىن ەلدەر اراسىنداعى ساۋدا بارىس - كەلىسىن جەبەيدى، شينجياڭنىڭ فينانس كاسىبى اناعۇرلىم كوپ شەكارا اتتاعان ساۋدا جاعىنداعى قارجى قۇراۋ، ەسەپ جابۋ سياقتى كاسىپتەردى قارسى الادى، بۇل فينانس قۇرىلىمدارىنىڭ حالىقارالانعان قىزمەت وتەۋ دەڭگەيىن جوعارىلاتۋىنا پايدالى.

　　”فينانستىق قىزمەت وتەۋ ءتۇرىن ەكونوميكالىق قيمىلدىڭ الۋان تۇرلىلىگى بەلگىلەيدى. ’ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جولدى‘ بىرگە قۇرۋدىڭ ىشكەرىلەي ىلگەرىلەۋىنە ىلەسە، شينجياڭنىڭ سىرتقى ەكونوميكالىق قيمىلدارى بارعان سايىن كوبەيىپ، حالىقارالىق فينانستىق قىزمەت وتەۋ قاجەتى دە وسىعان ىلەسە كوبەيەتىن بولادى“، - دەدى سۋ نيڭ.

　　اۋىل شارۋاشىلىق بانكەسىنىڭ شينجياڭ بولىمشە بانكەسىن الىپ ايتار بولساق، بۇل بانكە ەل ءىشى - سىرتىنداعى بولىمشە بانكەلەردىڭ ىقپالداسۋىن كۇشەيتىپ، شەتەلدەن قارىز اقشا الۋعا ەل ىشىندە كەپىلدىك بەرۋ، ەركىن ساۋدا قارىزىنا ەل ىشىندە كەپىلدىك بەرۋ، حاۋىپ - قاتەرگە ات سالىسۋ، شەكارا اتتاعان حالىق اقشاسىمەن نىساندارعا قارجى قۇراۋ سياقتى جاڭالىق اشۋ، ىقپالداسۋ ونىمدەرىن بار كۇشپەن جالپىلاستىرىپ، سىرتقا باعىتتالعان ەرەكشە كاسىپ سالاسى جۇيەسىن قۇرۋعا كۇش ۇستەدى.

　　”ەل ىشىندە كەپىلدىك بەرىپ، شەتەلدەن قارىز اقشا الۋ سياقتى شەكارا اتتاعان قارجى قۇراۋ جاڭا ۇلگىسى ارقىلى سوڭعى 2 جىلدا ءبىز شينجياڭ كاسىپورىندارىنىڭ شەتەلدىڭ وزىندىك قۇنى تومەن قارجىسىنان 4 ميلليارد 800 ميلليون يۋان الۋىنا كومەكتەسىپ، شينجياڭنىڭ شەكارا وتكەلى ەكونوميكالىق بەلدەۋىنىڭ نەگىزدىك قۇرىلعى قۇرىلىسىن پارمەندى قولدادىق“، - دەدى اۋىل شارۋاشىلىق بانكەسى شينجياڭ بولىمشە بانكەسى حالىقارالىق كاسىپ ءبولىمىنىڭ باس ديرەكتورى جاڭ حىڭيۇي.

　　اۋىل شارۋاشىلىق بانكەسىنىڭ شينجياڭ بولىمشە بانكەسى تاعى قورعاس شەكارالىق سەلبەستىك ورتالىعىندا تەڭگەنى ناق اقشاعا ايىرباستاۋ جانە شەكارا اتتاپ اۋىستىرىپ الۋدى ورىستەتتى، بۇل كاسىپ 2018 - جىلى 4 - ايدان باستاپ ورىستەتىلگەننەن قازىرگە دەيىن 800 ميلليون تەڭگەنى شەكارا اتتاپ جەتكىزدى.

　　”بۇل كاسىپ سەلبەستىك ورتالىعىنداعى ساۋداگەرلەردىڭ تاۋار ساۋداسىندا العان تەڭگەسىن حالىق اقشاسىنا ايىرباستاپ الۋىنا قولايلىلىق جاساپ، جۇڭگو − قازاقستان ەكى ەل تۇرعىندارىنىڭ ساۋدا بارىس - كەلىسىن جەبەدى“، - دەدى جاڭ حىڭيۇي.

　　سوڭعى 10 جىلدا شينجياڭنىڭ بانكە كاسىبى، قامسىزداندىرۋ كاسىبى، اكتسيا كاسىبى فينانس ونىمدەرى مەن قىزمەت وتەۋ ۇلگىسىندە جاڭالىق اشۋدى ۇزدىكسىز ىلگەرىلەتىپ، ءتۇرلى كاسىپورىنداردىڭ قارجى قۇراۋداعى قيىن ماسەلەلەرىن ءونىمدى شەشتى. قازىر حالىق اقشاسىنىڭ جۇڭگونىڭ شينجياڭى مەن بىرگە قۇراتىن ەلدەردىڭ ءوز ەلىنىڭ، شەتەلدىڭ اقشاسىمەن شەكارا اتتاعان كىرىس - شىعىسىنداعى ارا سالماعى 2012 - جىلداعى ％8. 2تەن ％9. 32كە جوعارىلادى.

　　”فينانس ونىمدەرىنىڭ ەكونوميكالىق قيمىلدارمەن قاجەتتىلىگىنىڭ ءوزارا ۇيلەسىمدىلىگى، ەكى جاقتىڭ ۇيلەسىمدىلىك دەڭگەيىنىڭ جوعارىلاۋى قارجىنىڭ اينالىم قۋاتىن جوعارىلاتاتىندىعى ءسوزسىز، بۇل جۇڭگونىڭ شينجياڭى مەن ’ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جولدى‘ بىرگە قۇراتىن ەلدەردىڭ ەكونوميكا - ساۋدا بارىس - كەلىسىن ىلگەرىلەتۋگە پايدالى“، - دەدى سۋ نيڭ.

فينانس ورتالىعىن تۇلعالاپ، ەكونوميكالىق ارتۋدى جەبەدى

　　10 - ايدىڭ 19 - كۇنى اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋ بانكەسى شينجياڭ بولىمشە بانكەسىنەن قۋانىشتى حابار تارالدى، ءتۇرلى قارىز اقشا قالدىق سوماسى تۇڭعىش رەت 300 ميلليارد يۋاننان اسىپ، تاريحتاعى تىڭ دەڭگەيگە جەتتى. ”بۇدان كەيىن ءبىز اۆتونوميالى رايوننىڭ ’ءبىر پورت، 2 رايون، 5 ۇلكەن ورتالىق، شەكارا وتكەلى ەكونوميكالىق بەلدەۋى‘ وزەكتى رايون جوباسىن مىقتاپ ارقاۋ ەتىپ، اۆتونوميالى رايوننىڭ ’8 ءىرى كاسىپ سالاسى شوعىرى ‘ قۇرىلىسى قاجەتىمەن تىعىز ءتۇيىلىسىپ، ’ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جولدى‘ بىرگە قۇرۋ باستاماسىنا ويداعىداي قىزمەت وتەيمىز“، - دەدى اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋ بانكەسى شينجياڭ بولىمشە بانكەسى پارتكومىنىڭ شۋجيى جىڭ بين.

　　يمپورت - ەكسپورت بانكەسى شينجياڭ بولىمشە بانكەسىنىڭ ناتيجەسى دە وسىمەن ۇقساس كورنەكتى بولدى. سوڭعى 10 جىلدا بۇل بانكەنىڭ قارىز اقشا قالدىق سوماسىنىڭ جىلدىق ورتاشا ارتۋ قارقىنى ％29تەن استى.

　　بۇل ناتيجەلەر ءارى شينجياڭنىڭ فينانس كاسىبىنىڭ قىزمەت وتەۋ قابىلەتىن جوعارىلاتقاندىعىنىڭ ىقشام كورىنىسى. تاريحي ساندى مالىمەتتەن قاراعاندا، بيىل 8 - ايدىڭ سوڭىنا دەيىن بانكە قۇرىلىمدارىنىڭ ”ءبىر پورت، 2 رايون، 5 ءىرى ورتالىققا“ قولداۋ كورسەتۋ بويىنشا ىشكى - سىرتقى قارجى قۇراۋ قالدىق سوماسى 363 ميلليارد 980 ميلليون يۋان بولىپ، 2020 - جىلدىڭ سوڭىنداعىدان ％49.32 ارتقان.

　　فينانس قۇرىلىمدارىنىڭ شوعىرلانۋى، فينانس ونىمدەرىندە جاڭالىق اشۋ فينانس كاسىبىنىڭ جالپىلىق قىزمەت وتەۋ قابىلەتىن اناعۇرلىم جوعارىلاتادى.

　　”بولاشاقتا ءبىز مەملەكەت سيپاتتى بانكە، قامسىزداندىرۋ قۇرىلىمى باس شتابىنىڭ شينجياڭنىڭ ەكونوميكالىق دامۋىنا قولداۋ كورسەتەتىن شارالاردى شىعارۋىنا قول جەتكىزىپ، امانات - قارىز اقشا كولەمىن باسقارۋ، ورتا، ۇزاق مەزگىلدىك سەنىمدىلىك نەسيەسىن بەرۋ، مىندەتىن ادا ەتكەندەردىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن قۋزاماۋ، كەسىرلى قارىز اقشانى باعالاۋ سياقتى جاقتاردا شينجياڭداعى بولىمشە قۇرىلىمدارعا ساياسات جاعىنان اناعۇرلىم كوپ بەيىمدەلىپ، شينجياڭنىڭ ’ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جول‘ وزەكتى رايونى قۇرىلىسىنا قولداۋ كورسەتۋ سەرپىنىن ارتتىرامىز“، - دەدى مەملەكەتتىك فينانس باقىلاۋ - باسقارۋ باس مەكەمەسى شينجياڭ باقىلاۋ - باسقارۋ مەكەمەسىنىڭ ورىنباسار باستىعى حۋاڭ فۋنيڭ.

　　سونىمەن بىرگە فينانس قۇرىلىمدارىنىڭ شوعىرلانۋ جانە قىزمەت وتەۋ قابىلەتىنىڭ جوعارىلاۋى شينجياڭنىڭ جىبەك جولى ەكونوميكالىق بەلدەۋى وزەكتى رايونى وڭىرلىك فينانس ورتالىعىن قۇرۋىنا نەگىز قالادى.

　　”’ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جولدى‘ بىرگە قۇراتىن ەلدەردىڭ فينانس سەلبەستىگى تەرەڭدەي دامۋدا، بۇل شينجياڭعا جاڭا تاريحي ورىن جانە داۋىرلىك جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەدى. شينجياڭنىڭ فينانس كاسىبى كەلەلى تاريحي ورايدى مىقتى يگەرىپ، قارجى قوسۋ، قارجى قۇراۋ ۇلگىسىندە ۇزدىكسىز جاڭالىق اشىپ، قىزمەت وتەۋ ساپاسى مەن ونىمدىلىگىن ۇزدىكسىز جوعارىلاتىپ، جىبەك جولى ەكونوميكالىق بەلدەۋى وزەكتى رايونى وڭىرلىك فينانس ورتالىعىن بار كۇشپەن تۇلعالاۋى كەرەك“، - دەدى حۋ جىڭيۋان.

　　ساندى مالىمەتتەردە كورسەتىلۋىنشە، 2022 - جىلى شينجياڭنىڭ فينانس كاسىبىنىڭ ارتقان قۇنى 121 ميلليارد 694 ميلليون يۋان بولىپ، الدىڭعى جىلداعىدان ％9. 5 ارتىپ، GDPدىڭ ارتۋ قارقىنىنان تەز بولعان؛ فينانستىڭ سالىققا قوسقان ۇلەسى 19 ميلليارد 707 ميلليون يۋان بولىپ، بۇكىل رايون سالىعىنىڭ ％4. 8ىن يەلەگەن.

　　”’ءبىر بەلدەۋ، ءبىر جولدى‘ جوعارى ساپالى بىرگە قۇرۋدىڭ ىشكەرىلەي ىلگەرىلەۋىنە بايلانىستى، فينانس قۇرىلىمدارىنىڭ شوعىرلانۋى شينجياڭعا تەك تۇلعالىق ەكونوميكاعا قىزمەت وتەۋ قابىلەتىنىڭ جوعارىلاۋى عانا ەمەس، اناعۇرلىم كوپ ەكونوميكالىق جالپى مولشەر مەن جۇمىستانۋ ورايى سياقتىلاردى دا اكەلىپ وتىر“. سۋ نيڭ شينجياڭنىڭ فينانس كاسىبىنىڭ بولاشاعىنان زور ءۇمىت كۇتەدى.